close
تبلیغات در اینترنت
تعدد زوجات در اسلام اختیاری نیست شرایط دارد
loading...

زن وشبهات در اسلام

موضوع تعدد زوجات در اسلام درافکارعمومی ودرفضای مجازی انگیزه ای برای ایجاد شبهات وحربه ای دست مخالفین ومعاندین برای مبارزه با اسلام شده است. واقعیت قرآنی بر کدام روش واصولی قراردارد تعدد زوجات یا تک همسری. قوانین حاکم بر نظام خلقت حیات که از دید قرآن همان سنت الهی است که درساختارحیات وحتی روابط اجتماعی حاکم برزندگی موجودات زنده نهادینه شده وثابت است معیار سنجشی شده برای کشف واقعیت های حیات ورفتارزندگی جانوران .امروزه علم ازاین معیارها برای پی بردن به چگونگی ایجاد حیات ووابستگی موجودات وانسان به یکدیگربهره…

تعدد زوجات در اسلام اختیاری نیست شرایط دارد

موضوع تعدد زوجات در اسلام درافکارعمومی ودرفضای مجازی انگیزه ای برای ایجاد شبهات وحربه ای دست مخالفین ومعاندین برای مبارزه با اسلام شده است. واقعیت قرآنی بر کدام روش واصولی قراردارد تعدد زوجات یا تک همسری. قوانین حاکم بر نظام خلقت حیات که از دید قرآن همان سنت الهی است که درساختارحیات وحتی روابط اجتماعی حاکم برزندگی موجودات زنده نهادینه شده وثابت است معیار سنجشی شده برای کشف واقعیت های حیات ورفتارزندگی جانوران .امروزه علم ازاین معیارها برای پی بردن به چگونگی ایجاد حیات ووابستگی موجودات وانسان به یکدیگربهره میبرد. دراین سنت وروش الهی هیج تغییر وتبدیلی نیست. سُنَّةَ اللَّهِ الَّتي‏ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلُ وَ لَنْ تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْديلا

.این سنت درروابط اجتماعی به عنوان روش تدوین شده الهی ثابت است مثلا هرکس ظلم کند مانند فرعون سرنگون میشود وهرکس برای منافع دنیوی غیبت کند یا دروغ بگوید پوشاننده حقیقت است وکافر است زیرا کفر پوشاندن حقیقت است. کسی که دروغ میگوید وغیبت میکند علی الرغم اینکه به خدا ایمان دارد کافر هم است وکیفر آن را میبیند وامثالهم ودر روابط قانونمند حیات هم قوانینی ثابت حاکم است یک جانور ویا یک حشره رفتار زندگی مشخصی را خداوند در نهاد او قرار داده است. این روابط هم سنت الهی است. رفتار زنبورعسل وحی ودستورخداوند است. هر جانداری برای بقا خود به جفت نیاز دارد.

 

تعدد زوجات در اسلام اختیاری نیست شرایط دارد

مقدمه نوشتار

 

موضوع تعدد زوجات در اسلام درافکارعمومی ودرفضای مجازی انگیزه ای برای ایجاد شبهات وحربه ای دست مخالفین ومعاندین برای مبارزه با اسلام شده است. واقعیت قرآنی بر کدام روش واصولی قراردارد تعدد زوجات یا تک همسری. قوانین حاکم بر نظام خلقت حیات که از دید قرآن همان سنت الهی است که درساختارحیات وحتی روابط اجتماعی حاکم برزندگی موجودات زنده نهادینه شده وثابت است معیار سنجشی شده برای کشف واقعیت های حیات ورفتارزندگی جانوران .امروزه علم ازاین معیارها برای پی بردن به چگونگی ایجاد حیات ووابستگی موجودات وانسان به یکدیگربهره میبرد. دراین سنت وروش الهی هیج تغییر وتبدیلی نیست. سُنَّةَ اللَّهِ الَّتي‏ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلُ وَ لَنْ تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْديلا

.این سنت درروابط اجتماعی به عنوان روش تدوین شده الهی ثابت است مثلا هرکس ظلم کند مانند فرعون سرنگون میشود وهرکس برای منافع دنیوی غیبت کند یا دروغ بگوید پوشاننده حقیقت است وکافر است زیرا کفر پوشاندن حقیقت است. کسی که دروغ میگوید وغیبت میکند علی الرغم اینکه به خدا ایمان دارد کافر هم است وکیفر آن را میبیند وامثالهم ودر روابط قانونمند حیات هم قوانینی ثابت حاکم است یک جانور ویا یک حشره رفتار زندگی مشخصی را خداوند در نهاد او قرار داده است. این روابط هم سنت الهی است. رفتار زنبورعسل وحی ودستورخداوند است. هر جانداری برای بقا خود به جفت نیاز دارد.

نروماده تشکیل زوج میدهند.در طبیعت یک جانورنررا نمی بینیم که برای تفریح چند جنس ماده را در قلمرو خود نگه دارد .موارد استثنائ درگرگها وشیر ها دیده میشود ولی برای شکار است هدف خاصی ناشی از تمایلات جنسی درآن مستترنیست وموقتی است. بنابراین از آنجائیکه تمامی جانداران از یک نفس واحد خلق شده اند وآغاز حیات آنها هم از نطفه بوده است که از ماده بی جان یعنی خاک ایجاد شدند درروابط بقا حیات ازیک قانون معینی تبعیت میکنند .انسان در میان جانوران یک خصیصه ذاتی استثنائی دارد. خداوند برای برنامه ریزی خود به او از خلاقیت خود واز فطرت خود وعلم خود واسمائ خود به او عطا میکند وروح خود را در او به ودیعه مینهد واز طریق روح خود او را هدایت میکند ولی تصورات ذهنی شیطانی را برای آزمایش در او میگذارد تا درپروسه حیات زود گذر وناچیز دنیا او را نبتلیه کند انّا خلقنا الانسان من نطفه امشاج نبتلیه فجعلناه سمیعاً بصیراً انّا هدیناه السِبیل امِا شاکراً و امِا کفوراً-ما انسان را از نطفه بدون جنسیت نر ومادینگی خلق کردیم واو را تحت آزمایش قرار دادیم ودر او شنوائی وبینائی قرار دادیم وراهش را هموارکردیم تا دریابیم که او شکر گذار است یاناسپاس.

بر اساس آیات قرآنی خداوند درآخرت کسانیکه از این آزمایش سربلند بیرون آیند را جدا سازی مینماید وبرنامه تدوین شده خود را ادامه میدهد .حال برای کمک وهدایت او هم از رابطه روح خود استفاده میکند واورا بسمت فطرت خدائی میکشاند .همان فطرتی که در ذات جانوران وسنگ ها واتم ها بطور ثابت قرار داده است

تعدد زوجات در قرآن

ما ازاین مقدمه مطلب خودمان را بیرون می آوریم .فطرت انسان براساس سنت خداوند برتک همسری قراردارد.با همسرت نتوانستی بسازی اجازه جدا شدن وانتخاب همسر دیگری داری.همسرمرد باشد یا زن مقررات تدوین شده لازم دارد.مرد ویا زن هیچ بر تری بر یکدیگر ندارند .قانون طبیعت که سنت الهی است این را میگوید. البته بر اساس جنسیت هر کدام دارای یک سری وظائفی هستند که از عهده جنس دیگر بر نمی آید واین خصیصه ای است که خداوند در نهاد نر وماده به ودیعه گذارده است .خداوند متعال به صراحت در آیه 129 سوره نسائ تک همسری را تاکید کرده است

وَ لَنْ تَسْتَطيعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَيْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ فَلا تَميلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُوها كَالْمُعَلَّقَةِ وَ إِنْ تُصْلِحُوا وَ تَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّهَ كانَ غَفُوراً رَحيم-شما نمی‌توانید میان زنان عدالت برقرار کنید ، هر چند همه کوشش و توان خود را به کار برید .ازهمسرخود دوری نکنید واو را بلا تکلیف نگذارید اگر صلح وصفا وصمیمیت بین هم برقرارکنید به تقوی نزدیک تراست خدا آمرزنده ومهربان است.

اولین موضوعی که به ذهن خطور میکند پس چرا درقرآن مجوزتا چهارزن داشتن را به مرد عطا کرده است .موضوعی که سئوال انگیز است وشبهات فراوانی را ایجاد کرده و این سئوالی که مفسران محترم قدیم وجدید نتوانسته اند پاسخ مناسبی را ارائه دهند. احتمالا در ترجمه وتفسیر آیه مربوطه اشکالی وجود دارد .باید با دید دقیق تری آیه را بررسی کنیم موضوعی که خداوند موکدا در باره ان امر فرموده وآن هم تفکر وتعقل در آیات است .افلا یتفکرون، افلا یعقلون ،افلا یتدبرون وامثالهم درقرآن بسیار است ویک امر واجب است چرا که مورد تاکیدد موکد خداوند است.اشکال کار دراین است که یک سری تصورات ذهنی بر باورما نشسته وبا این ذهنیت وارد مطالعه قرآن میشویم وتوجیه مطابق با برداشت خودمان را استخراج میکنیم .هیچوقت به خودمان جرات نداده ایم با دید انتقادی به نظرات گذشتگان نگاه کنیم .خوشبختانه با تاکیدات برخی علما ومقام معظم رهبری باب تفحص وتفکردرآیات شروع شده است که امید بخش است .

نخست ایه تعدد زوجات که فقط یک بار در قرآن آمده توجه کنیم این آیه سوم سوره نسائ است که ارتباط تنگاتنگی با دو ایه قبلی دارد .

يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُواْ رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًا كَثِيرًا وَنِسَاء وَاتَّقُواْ اللّهَ الَّذِي تَسَاءلُونَ بِهِ وَالأَرْحَامَ إِنَّ اللّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًا-1

وَآتُواْ الْيَتَامَى أَمْوَالَهُمْ وَلاَ تَتَبَدَّلُواْ الْخَبِيثَ بِالطَّيِّبِ وَلاَ تَأْكُلُواْ أَمْوَالَهُمْ إِلَى أَمْوَالِكُمْ إِنَّهُ كَانَ حُوبًا كَبِيرًا-2

 

آیه نخست بر تقوا تاکید دارد واشاره میکند که زن ومرد از یک نفس واحد خلق شده اند.به عبارتی هر دو در کلیه حقوق انسانی واجتماعی برابرند.معیار سنجش برتری آنها فقط تقوا است .در آیه دوم که اصل مطلب است موضوع ایتام است که در برهه ای از زمان صدر اسلام پس از یک سری غزوات در جامعه کوچک تازه شکل گرفته مسلمانان به عنوان یک معضل اجتماعی پیش آمده بود ودر چندین غزوه وپس از غزوه احد تعدادی از مسلمانان وحدود هفتاد نفر از صحابه شهیدشدند وهمسران وفرزندان انها بی سرپرست شدند .آیه220 سوره بقره هم اصلاح موضوع یتیمان را دراولویت کار قرار داده ومومنان را به اصلاح آن تشویق کرده است

- فِي الدُّنْيَا وَالآخِرَةِ وَيَسْأَلُونَكَ عَنِ الْيَتَامَى قُلْ إِصْلاَحٌ لَّهُمْ خَيْرٌ وَإِنْ تُخَالِطُوهُمْ فَإِخْوَانُكُمْ وَاللّهُ يَعْلَمُ الْمُفْسِدَ مِنَ الْمُصْلِحِ وَلَوْ شَاء اللّهُ لأعْنَتَكُمْ إِنَّ اللّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ-دنیا واخرت (را از یاد نبرید) از تو در باره تعیین تکلیف یتیمان سئوال میکنند بگواصلاح کارآنهاامری است خیر وضروری وآنها (از برادران شما هستند) وبا آنها همزیستی کنید(با آنها زندگی کنید وآنها را تنها نگذارید) خدا در این رابطه درستکار را از سوئ استفاده کن باز میشناسد واگر خدا می خواست شما را دراین موضوع به سختی می انداخت، خدا عزیز ودانا است

بنابراین در ادامه این آیه وبرای رفع مشکل یتیمان ونگرانی از سرنوشت انان ومادرانشان در جامه نوپای اسلامی خداوند در آیه 3 سوره نسائ میفرماید

وَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تُقْسِطُواْ فِي الْيَتَامَى فَانكِحُواْ مَا طَابَ لَكُم مِّنَ النِّسَاء مَثْنَى وَثُلاَثَ وَرُبَاعَ فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُواْ فَوَاحِدَةً أَوْْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ ذَلِكَ أَدْنَى أَلاَّ تَعُولُوا-3

اگر نگران عدم سر وسامان دادن به وضعیت اموال وسرنوشت یتیمان هستید از زنان (مادران آنها) درحد توانن خود دوتا دوتا ویا سه تا سه تا ویا چهارتا چهارتا ازدواج کنید(بین خود هر کدام بر اساس توان خود سر پرستی آنها را عهده بگیرید) واگر از اجرای عدالت بین آنها بیمناک هستید(با توجه به کثرت جمع ایتام وزنان) یکی ویا با زنان مهاجر صاحب پیمان( ما ملکت ایمانکم) ازدواج کنید.شرط ازدواج با زنان وتعدد زوجات رفع مشکلل یتیمان است وَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تُقْسِطُواْ فِي الْيَتَامَى ویا تعین تکلیف زنان مهاجرما ملکت ایمانکم است.

درتفاسیر قریب به اتفاق یتامی را دختران یتیم را نام میبرند که همچو مطلبی در آیه دیده نمیشود فی الیتامی به معنی یتیم ها است بعلاوه کلمه طاب راهرکدام که میپسندید معنی کرده اند درصورتیکه طاب دارای مفاهیم بیشماری است از جمله ماطاب لکم هر انچه در توان شما است(هر کس باندازه توان خود)معنی میدهد این کلمه که در فرهنگ فارسی امده تاب است که توان معنی میدهد.بنابراین درشرایط عادی تعدد زوجات جایز نیست .

این یک مورد استثنائی برای رفع مشکل اجتماعی است درمرحله خاص ودرهرجامعه انسانی که دچاربحران وجنگ میشوند ومردان که سرپرست خانواده ها هستند شهید میشوند.تعیین تکلیف همسران بیوه که فرزندان یتیم دارند وزنان بی سرپرست فتیاتکم ( جوان) باید مشخص شوند واین یک مسئولیت دینی است تا جامعه دچار فساد وبی عدالتی نشود. وَإِنْ تُخَالِطُوهُمْ آنها را به درون خانواده خود بکشانید، با آنها همزیستی داشته باشید..این تعددد زوجات انگیزه جنسی در آن مستتر نیست .مفسران قدیم همه چیز را با دید مرد سالاری وجنسی دیده اند و آیاتت به این زیبائی ومترقی را دچار شبه کرده اند.همانطورکه در آیه 129 سوره نسائ اشاره شده

وَ لَنْ تَسْتَطيعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَيْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ فَلا تَميلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُوها كَالْمُعَلَّقَةِ وَ إِنْ تُصْلِحُوا وَ تَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّهَ كانَ غَفُوراً رَحيم

شما نمی‌توانید میان زنان عدالت برقرار کنید ، هر چند همه کوشش و توان خود را به کار برید .از همسر خود دوری نکنید واو را بلا تکلیف نگذارید اگر صلح وصفا وصمیمیت بین هم بر قرار کنید به تقوی نزدیک تر است خدا آمرزنده ومهربان است

.ازدواج در شرایط عادی مشمول تک همسری در تشکیل خانواده است.در همان آیه تعدد زوجات هم تکثر زنان مانع رعایت عدالت میشود وخداوند در آن آیه هم آنرا راه حل مناسب نمی بیند .اما حل معضل یتیمان وزنان بیوهه وسالم نگه داشتن جامعه دربرهه ای از زمان ودر پروسه زمانی مقطعی تعدد زوجات راهگشا است متاسفانه از حدود 1300 سال به اینطرف افکار مرد سالاری آنرا به یک قانون عادی برای سوئ استفاده مردان تبدیل کرده است.

در ایات 19 و20 سوره نسائ هم توجه فرمائید دید قرآن برحمایت از تک همسری است .این آیات در حقیقت بر گرداندن حقوق واقعی زنان به آنها تلقی میشود. .این دو آیه را هم مرور کنیم.آیه19 و200 سوره نسائ

 

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ لاَ یَحِلُّ لَکُمْ أَن تَرِثُواْ النِّسَاء کَرْهاً وَلاَ تَعْضُلُوهُنَّ لِتَذْهَبُواْ بِبَعْضِ مَا آتَیْتُمُوهُنَّ إِلاَّ أَن یَأْتِینَ بِفَاحِشَةٍ مُّبَیِّنَةٍ وَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ فَإِن کَرِهْتُمُوهُنَّ فَعَسَى أَن تَکْرَهُواْ شَیْئاً وَیَجْعَلَ اللّهُ فِیهِ خَیْراً کَثِیرا-19 

ای مومنین برای شما حلال نیست(ممنوع است) زنان را به ارث ببرید این کار زشت وناپسند است وزنان را در تنگنا وفشار قرار ندهید مگر کار ناشایست انجام دهند وباآنها رفتاری شایسته داشته باشید حتی اگراز آنها خوشتان نمی آید،چه بسا از چیزی که خوشتان نمی آید خداوند در آن برای شما خیر وبرکت فراوانی قرار داده است

وَإِنْ أَرَدتُّمُ اسْتِبْدَالَ زَوْجٍ مَّکَانَ زَوْجٍ وَآتَیْتُمْ إِحْدَاهُنَّ قِنطَارًا فَلَا تَأْخُذُوا مِنْهُ شَیْئًا ۚ أَتَأْخُذُونَهُ بُهْتَانًا وَإِثْمًا مُّبِینًا

و اگر قصد دارید همسری دیگر را به جای همسرخود جایگزین سازید و به یکی مال فراوانی داده اید چیزی از آن را پس نگیرید آیا میخواهید با بهتان زدن به او( همسر اول ) آن اموال را تصاحب کنید در حالی که این یک گناه مشخصی است

وَکَیْفَ تَأْخُذُونَهُ وَقَدْ أَفْضَىٰ بَعْضُکُمْ إِلَىٰ بَعْضٍ وَأَخَذْنَ مِنکُم مِّیثَاقًا غَلِیظًا 

و چگونه شما آن را میگیرید(مال واموال همسراول) در حالیکه بعضی از شما بسوی بعضی رسیده اید (با هم زندگی کرده اید) و آن زنان از شما پیمانی محکم را گرفتند (عقد ازدواج) 

برای درک اهمیت و مفاهیم واقعی این آیات باید به دوران حدود سه الی چهار سال پس از هجرت مسلمانان از مکه به مدینه سفر کنیم وذهنیات شکل گرفته در زمان حال را برای کشف واقعیت موقتا رها سازیم.دانستن تحولات تاریخچه چند سال اول صدر اسلام راهگشای خوبی برای درک واقعیت های این آیات است.بعلاوه موقعیت زن در آن زمان را بدانیم. باید توجه داشت موقعیت اجتمائی زن نزد اعراب پیش از اسلام از وضعیت خاصی بر خوردار بود وزن به عنوان کالائی درنظرگرفته وخرید وفروش میشد وهمراه کالای منزل به ارث برده میشد و ازحقوق اجتمائی وفردی محروم بود ودر شمارلوازم واثاثیه خانه قرارمیگرفت واین ضرب المثل بین انها رواج داشت که زن حکم ظروفی را دارد که جای نطفه مرد است .وانما امهات الناس اوعیه – مادران حکم ظروف را دارندد (کتاب فروغ ابدیت –آیت الله جعفر سبحانی – بخش شبه جزیره عربستان )-.مسلمانان سیزده سال دوران سختیی را درمکه سپری کردند وپیام اسلام در این مدت به مردم مکه رسیده بود وبسیاری را به خود جلب کرده بود .پس از هجرت مسلمانان به مدینه و حدود 2 الی 3 سال بعد از هجرت اتفاقات بسیارمهمی رخ میدهد وغزوات پیامبر گرامی اسلام باعث بسط وگسترش بیشتر پیام اسلام گردید ودرضمن مشکلات اجتمائی بسیاری دامنگیر مسلمانان شد. خداوند در سوره نسائ وممتحنه که به احتمال زیاد درهمان زمان نازل شده است که مسلمانان با سه بحران اساسی روبرو بودند.راه حل مناسب برای مومنان ارائه میفرماید.این سه یحرا ن عبارتند از:

1- بحران افزایش زنان بیوه ویتیمان افراد شهید شده از صحابه وانصاربه خصوص بعد از غزوات حضرت رسول اکره(ص)وغزوه احد-آیه 3 سوره نسائ

2-پناه آوردن زنان مسلمان شده مهاجراز مکه که به استناد آیه شریفه 10 سوره ممتحنه تعداد آنها میبایستی زیاد بوده باشد که به عنوان یک رخ داد مهم از بستن عهد وپیمان در آیه اشاره رفته است 

3-اوضاع بسیار آشفته حقوق اجتماعی وفردی زنان در صدر اسلام واحکام صادره آیات 19و 20نسائ وبسیاری از آیات دیگر

 

بنابراین نزول آیه تعدد زوجات در آن ایام برای رفع مشکل جامعه کوچک اسلامی بوده وموردی واستثنائی است وشرط دارد وَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تُقْسِطُواْ فِي الْيَتَامَى در حالات عادی تک همسری حاکم است –سید محمد تقوی اهرمیی خرداد-1397

 

ارسال نظر برای این مطلب

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتیرفرش کد امنیتی
تبلیغات
Rozblog.com رز بلاگ - متفاوت ترين سرويس سایت ساز
اطلاعات کاربری
نام کاربری :
رمز عبور :
  • فراموشی رمز عبور؟
  • آرشیو
  • 1397
  • آمار سایت
  • کل مطالب : 6
  • کل نظرات : 0
  • افراد آنلاین : 1
  • تعداد اعضا : 0
  • آی پی امروز : 1
  • آی پی دیروز : 2
  • بازدید امروز : 21
  • باردید دیروز : 0
  • گوگل امروز : 0
  • گوگل دیروز : 0
  • بازدید هفته : 21
  • بازدید ماه : 38
  • بازدید سال : 1,344
  • بازدید کلی : 3,258